Pháp lý15/02/2026
Hợp đồng lao động & quyền lợi nhân viên
Ký đúng, đóng đủ — tránh tranh chấp và phạt nặng
60 ngày Thử việc tối đa(nhân viên trình độ CĐ+)21.5% BHXH+BHYT chủ đóng(trên lương đóng BH)4.96 triệu Lương tối thiểu Vùng 1(từ 07/2024)2-25 triệu Phạt không ký HĐLĐ(theo NĐ 12/2022)
Nhiều chủ quán F&B nghĩ quán nhỏ không cần hợp đồng lao động (HĐLĐ). Sai lầm! Từ 2025, Bộ LĐTBXH siết chặt thanh tra lao động — đặc biệt ngành F&B vì tỷ lệ vi phạm cao. Ký hợp đồng đúng luật không chỉ tránh phạt mà còn giúp giữ chân nhân viên tốt, tránh tranh chấp khi sa thải.
3 loại hợp đồng lao động — chọn đúng loại
HĐ thử việc≤60 ngày (CĐ+), ≤30 ngày (TC)Lương thử việc ≥85% lương chính thức. Kết thúc: phải thông báo kết quả. Không được thử việc quá 1 lần/1 công việc.
HĐ xác định thời hạn≤36 thángPhổ biến nhất trong F&B. Ký 12 hoặc 24 tháng. Hết hạn → gia hạn hoặc ký mới. Chỉ được ký tối đa 2 lần liên tiếp.
HĐ không xác định thời hạnKhông có thời hạnSau 2 lần ký HĐ xác định thời hạn → lần 3 BẮT BUỘC phải ký không thời hạn. NV có nhiều quyền lợi hơn, khó sa thải hơn.
Bảo hiểm xã hội (BHXH) — chủ và nhân viên đóng bao nhiêu?
21.5%
Chủ quán đóng
BHXH 17.5% + BHYT 3% + BHTN 1% = 21.5% trên lương đóng BH. VD: lương 6 triệu → chủ đóng 1.29 triệu/tháng.
10.5%
Nhân viên đóng
BHXH 8% + BHYT 1.5% + BHTN 1% = 10.5%. Trừ trực tiếp từ lương. VD: lương 6 triệu → NV đóng 630K/tháng.
32%
Tổng chi phí BH/NV
Chủ 21.5% + NV 10.5% = 32% lương. Chi phí thực thuê 1 NV lương 6 triệu = 6 + 1.29 = 7.29 triệu/tháng.
Bắt buộc
HĐ ≥1 tháng phải đóng
HĐLĐ từ 1 tháng trở lên = bắt buộc đóng BHXH. Part-time ≥1 tháng cũng phải đóng. Trốn đóng = phạt nặng.
Lương tối thiểu vùng 2024-2025 (áp dụng cho F&B)
Vùng 1 (TPHCM, Hà Nội nội thành)4.960.000đ/thángQuận 1-12, Thủ Đức, Bình Thạnh, Tân Bình, Gò Vấp... và các quận nội thành Hà Nội.
Vùng 2 (TP lớn, KCN)4.410.000đ/thángNgoại thành TPHCM, Đà Nẵng, Hải Phòng, Biên Hòa, KCN lớn.
Vùng 3 (Thị xã, huyện)3.860.000đ/thángCác thị xã thuộc tỉnh, huyện có KCN.
Vùng 4 (Còn lại)3.450.000đ/thángCác huyện còn lại. Áp dụng cho phần lớn nông thôn.
Vi phạm phổ biến & mức phạt — đừng đợi bị kiểm tra mới sửa
Không ký HĐLĐ bằng văn bản
Phạt 2-5 triệu đồng/nhân viên vi phạm (tối đa 25 triệu). NV làm >14 ngày mà không ký HĐ = vi phạm. Dù là quán nhỏ 2-3 NV cũng phải ký.
Trốn đóng BHXH
Phạt truy thu toàn bộ số tiền phải đóng + phạt 12-15%/năm. Từ 2025, cơ quan BHXH đối soát dữ liệu thuế → dễ phát hiện. Trường hợp nghiêm trọng: truy cứu hình sự.
Trả lương dưới mức tối thiểu vùng
Phạt 20-30 triệu + truy trả khoản chênh lệch cho NV. Lưu ý: lương đã bao gồm phụ cấp chuyên cần, ăn ca — nhưng KHÔNG bao gồm tiền làm thêm giờ, phụ cấp độc hại.
Sa thải sai quy trình
Sa thải NV mà không có lý do hợp pháp hoặc không đúng quy trình = bồi thường: tiền lương những ngày NV không được làm việc + 2 tháng lương + trợ cấp thôi việc (nếu có).
Cho NV làm quá 200 giờ OT/năm
F&B hay vi phạm nhất: cho NV làm thêm quá 40 giờ/tháng hoặc 200 giờ/năm. Phạt 20-25 triệu + trả đủ lương OT (150-300% lương giờ). Giải pháp: thuê thêm part-time.
Checklist nhân sự hợp pháp cho quán F&B
- >Ký HĐLĐ cho MỌI nhân viên làm từ 14 ngày trở lên. Part-time, full-time đều phải ký. Dùng mẫu HĐ của Bộ LĐTBXH, tải miễn phí trên thuvienphapluat.vn.
- >Đóng BHXH, BHYT, BHTN cho NV có HĐLĐ ≥1 tháng. Đăng ký tại cơ quan BHXH quận/huyện. Thời hạn: trong 30 ngày kể từ ngày ký HĐLĐ.
- >Trả lương ≥ mức tối thiểu vùng. Kiểm tra vùng của quán tại website Bộ LĐTBXH. Lưu ý: mức tối thiểu có thể tăng mỗi năm (thường tháng 7).
- >Lương OT: ngày thường 150%, cuối tuần 200%, ngày lễ 300%. Ghi rõ giờ làm thêm, có chữ ký NV. Tốt nhất: dùng app chấm công (miễn phí: Tanca, Base).
- >Cho NV nghỉ phép đúng luật: 12 ngày phép/năm (NV đã làm 12 tháng). Nghỉ lễ theo lịch Nhà nước (11 ngày/năm). Nghỉ ốm có BHXH trả thay.
- >Giữ hồ sơ lao động tối thiểu 5 năm: HĐLĐ, bảng lương, bảng chấm công, giấy khám sức khỏe. Đây là bằng chứng khi thanh tra kiểm tra.
- >Khi sa thải: phải có lý do hợp pháp (vi phạm nội quy, doanh nghiệp thay đổi cơ cấu...), thông báo trước 30-45 ngày, trả trợ cấp thôi việc nếu NV làm ≥12 tháng.
Quản lý nhân sự đúng luật tốn thêm 21.5% chi phí lương (BHXH) và một chút thời gian làm giấy tờ. Nhưng đổi lại: tránh phạt hàng chục triệu, giảm tranh chấp, và quan trọng nhất — nhân viên yên tâm làm việc lâu dài khi được đóng BH đầy đủ. Ngành F&B có tỷ lệ nghỉ việc 40-60%/năm, việc đối xử đúng luật là lợi thế cạnh tranh để giữ người.
Xem thêm trong mục Pháp lý
Thấy hữu ích? Chia sẻ cho bạn bè!
Giúp nhiều chủ quán F&B biết đến công cụ miễn phí này.